موتورهای شنت



در موتورهای شنت، میدان اصلی به شکل موازی با منبع ولتاژ خروجی قرار داشته و مستقل از تغییرات جریان آرمیچر است. در نتیجه، گشتاور موتور با جریان آرمیچر به طور مستقیم تغییر پیدا خواهد کرد. در صورت افزایش بار موتور از سرعت آن کاسته شده و در نتیجه نیروی ضد الکتروموتوری نیز کاهش پیدا خواهد کرد. زمانی که این نیرو کاهش می یابد جریان آرمیچر بیشتر خواهد شد. همچنین در صورتی که بار موتور با کاهش مواجه شود سرعت آن افزایش یافته و نیروی ضد الکتروموتوری نیز بیشتر می شود. در نتیجه جریان آرمیچر کاهش یافته و گشتاور موتور نیز کمتر خواهد شد.

با توجه به توضیحات بالا هر گاه که بار تغییر پیدا کند سرعت موتور نیز تغییر می کند تا وقتی که موتور دوباره در تعادل الکتریکی قرار بگیرد. در موتورهای شنت از حالت بی باری تا حالت نرمال یا بار ماکزیمم تغییرات سرعت فقط حدود 10 درصد سرعت حالت بی باری می باشد. به همین دلیل موتورهای شنت به عنوان موتورهایی در نظر گرفته می شوند که سرعت ثابت دارند.


موتورهای سری
در موتورهای سریف میدان اصلی به شکل سری با آرمیچر و بار قرار دارد و تعداد دور سیم پیچی میدان کم بوده و سیم ضخیم می باشد. در موتورهای سری با موازی کردن یک رئوستا با سیم پیچی سری می توان سرعت موتور را تحت کنترل درآورد. زیرا زمانی که مقاومت رئوستا زیاد شود جریان عبوری از سیم پیچی میدان بالا رفته و در نتیجه شدت میدان افزایش خواهد یافت. برای اینکه موتور در موازنه الکتریکی باقی بماند باید آهسته تر بچرخد تا بتواند نیروی ضد الکتروموتوری مورد نیاز را تامین نماید.


موتور برق
موتور برق نوعی ماشین الکتریکی است که انرژی الکتریکی را به مکانیکی تبدیل می کند. بیشتر موتورهای برق از طریق تعامل بین میدان الکتریکی، میدان مغناطیسی و جریان های پیچشی جهت تولید نیرو عمل می کنند. موتورهای برق انواع مختلفی از جمله موتور برق بنزینی دارد و در موارد مختلفی مانند فن های صنعتی، پمپ ها، لوازم خانگی و... کاربرد دارند. از جمله پرقدرت ترین موتورهای برق بازار موتور برق هوندا است که کیفیت بسیار بالایی دارد.


راه اندازی موتورهای جریان مستقیم
در قسمت های قبل توضیح داده شد که میزان مقاومت آرمیچر در ماشین های DC بسیار کم و در حد یک اهم می باشد. در صورتی که تنها همین مقاومت بر سر راه ولتاژ ورد قرار داشته باشد جریان عبوری از آرمیچر به مقدار زیادی بالا می رود و این امکان وجود خواهد داشت که به کلکتورها و سیم پیچ آسیب وارد شود. در حالت کار عادی ماشین این موضوع مطرح نبوده زیرا زمانی که موتور در حال کار کردن است نیروی ضد الکتروموتوری که همواره مخالف ولتاژ اعمال شده می باشد، جریان آرمیچر را محدود خواهد کرد. اما زمانی که موتور تازه شروع به کار کرده است نیروی ضد الکتروموتوری خیلی کم و یا حتی در حد صفر است و قادر نیست جریان عبوری از آرمیچر را کنترل نماید. در نتیجه اگر به روشی یک محدودیت را برای جریان ایجاد نکنیم جریان آرمیچر بالا رفته و موتور دچار آسیب خواهد شد. برای اینکه از بالا رفتن جریان آرمیچر جلوگیری شود در زمان راه اندازی موتور، مقاومتی به نام مقاومت راه اندازی به طور سری با آرمیچر قرار داده و همین که سرعت و نیروی ضد الکتروموتوری بالا رفت مقاومت راه اندازی از مدار خارج خواهد شد.

راه اندازی های جریان مستقیم علاوه بر اینکه مقدار جریان آرمیچر را محدود می کنند معمولا دارای وسایلی می باشند که در مواقع قطع شدن میدان و یا کم شدن ولتاژ اعمال شده از موتور حفاظت کنند. دقت نمایید که وقتی موتوری خاموش شود باید مطمئن شویم که مجددا مقاومت راه انداز به مدار متصل شده است تا در موقع روشن کردن موتور ایرادی به وجود نیاید. اگر راه انداز به گونه ای طراحی شده باشد که بتواند سرعت موتور را نیز کنترل نماید به آن کنترل کننده گفته می شود. راه اندازها انواع مختلفی دارند که برخی از آنها با دست و برخی به صورت اتوماتیک کار می کنند. معمولا جریان راه اندازی تا 5/1 برابر جریان موتور در بار ماکزیمم نیز می رسد.

مقاله مرتبط


نحوه راه اندازی الکتروموتورها

این نوع راه انداز دارای یک مقاومت می باشد که شیارهایی بر روی آن وجود دارد.

موتورهای الکتریکی AC

به دلیل اینکه مقدار زیادی از قدرت الکتریکی تولید شده به صورت متناوب است اکثر موتورها به شکلی طراحی می شوند که به جریان متناوب کار کنند.

موتورهای سنکرون

روتور این نوع موتورها با میدان مغناطیسی گردان تولید شده در استاتور همگام است و به همین علت به این نوعِ موتورها سنکرون می گویند.

موتورهای القایی دوفاز

موتورهای القایی برای کار کردن به صورت موتورهای دوفاز و سه فاز طراحی شده اند اما در تمام موارد، جریان متناوب اعمال شده به استاتور یک میدان گردان تولید می کند تا روتور را به همراه خود بکشد.