فاز (Phase)


اختلاف فاز
اختلاف فاز در جریان متناوب عبارتست از رابطه لحظه ای که بین دو موج سینوسی شکل می گیرد. درجه اختلاف فاز در موارد مختلف می تواند دارای تفاوت باشد. این اختلاف فاز می تواند در حد 90 درجه یا 120 درجه باشد. دستگاه کسینوس فی متر می تواند اختلاف فاز بین جریان و ولتاژ را اندازه گیری کند.


سرعت زاویه ای
برای سنجش سرعت، مقدار مسافتی که یک متحرک در واحد زمان طی می کند را ملاک قرار می دهند. در واقع برای محاسبه سرعت باید مسافت طی شده را بر زمان تقسیم نمود. در صورتی که مسیر طی شده به صورت خط مستقیم نباشد و پیرامون یک مسیر دایره ای شکل باشد برای بیان سرعت از اصطلاح سرعت زاویه ای استفاده می کنند که با امگا نمایش داده می شود. زاویه پیموده شده در یک دور کامل (زمان یک پریود) مساوی با 360 درجه می باشد.


پیک
فاصله بین محور افقی زمان یا صفر تا بالاترین نقطه شکل موج و همینطور فاصله بین صفر تا پایین ترین نقطه شکل موج اصطلاحا پیک نامیده می شود. در موج سینوسی مقدار پیک برابر با نصف پیک تا پیک می باشد. برای اندازه گیری مقادیر پیک تا پیک می توان از اسیلوسکوپ استفاده کرد.


مقدار موثر ولتاژ موج سینوسی
مقدار موثر ولتاژ متناوب مساوی است با مقدار ولتاژ مستقیم یا DC که به همان حرارت، مقدار کار و... تولید می نماید. در واقع مقدار جریان مستقیمی را که اثر حرارتی آن در یک مدت معین برابر اثر حرارتی ولتاژ متناوب مورد نظر باشد همان مقدار موثر آن ولتاژ متناوب است.


مقدار متوسط ولتاژ موج سینوسی
برای به دست آوردن مقدار متوسط یک ولتاژ یا جریان متناوب می توان از میانگین مقادیر لحظه ای آن در نیم سیکل استفاده کرد.


آشنایی با قانون اهم
ولتاژ باعث جاری شدن جریان الکتریکی در مدار بسته شده و مقاومت با عبور جریان مخالفت خواهد کرد. بین جریان، مقاومت و ولتاژ رابطه ای وجود دارد که نخستین بار توسط گئورگ سیمون اهم کشف شد. به دلیل همین موضوع هم رابطه مذکور را قانون اهم و واحد آن را نیز اهم نامگذاری کردند.

اهم به این نتیجه رسید که در صورت ثابت نگه داشته شدن مقاومت مداری و افزایش ولتاژ منبع، شدت جریان افزایش پیدا خواهد کرد. از طرف دیگر کاهش ولتاژ باعث کاهش شدت جریان می شود. در واقع اهم متوجه این قضیه شد که یک مدار DC نسبت مستقیمی بین شدت جریان و ولتاژ وجود دارد. البته اهم کشف دیگری را نیز داشت و آن هم این بود که در صورت ثابت نگه داشتن ولتاژ منبع و افزایش مقدار مقاومت مدار، شدت جریان کاهش پیدا خواهد کرد. به همین شکل در صورت کم شدن مقاومت، شدت جریان افزایش پیدا می کند. به طور کلی می توان گفت که بین سه کمیت مقاومت، ولتاژ و جریان نوعی رابطه وجود دارد که آن را قانون اهم می نامند. به طور خلاصه باید گفت که در یک مدار DC شدت جریان با ولتاژ نسبت مستقیم داشته و با مقاومت رابط معکوس دارد.


آشنایی با اصول اندازه گیری الکتریکی

تعریف اندازه گیری

به طور کلی می توان اندازه گیری را نتیجه یک مقایسه کلی بین یک استاندارد یا شاخص و یک اندازه نامعلوم دانست. جهت اینکه نتیجه عمل اندازه گیری معنی دار باشد وجود دو شرط برای آن لازم است:

1- استاندارد به کار برده شده برای مقایسه کاملا معلوم بوده و عموما مورد پذیرش قرار گیرد

2- روش اندازه گیر قابل تکرار بوده و امکان تست کردن صحت و دقت دستگاه اندازه گیری وجود داشته باشد.

شرط اول به این معنی می باشد که مثلا یک جسم نمی تواند فقط سنگین باشد بلکه باید سنگینی آن در مقایسه با یک جسم سنگین دیگر سنجیده شود تا دارای معنی گردد. به عبارت دیگر باید یک مقایسه انجام شود که این مقایسه نسبت به یک استاندارد مشخص انجام می گیرد. در غیر این صورت اندازه گیری انجام شده معنی نخواهد داشت.

شرط دوم نیز بدین معنی می باشد که دستگاه اندازه گیری باید در دفعات مختلف بتواند اندازه یک کمیت معین را یک به عنوان یک مقدار بخواند و به علاوه امکان سنجش توانایی دستگاه برای انجام اندازه گیری صحیح وجود داشته باشد.

مقاله مرتبط


ماشین های جریان مستقیم (DC)

ماشین های القایی جزو ماشین های AC به شمار رفته و از لحاظ ساختاری با ماشین DC تفاوت دارد. اما اصول کار آنها شبیه به اصول کار ماشین های DC می باشد. روش های تحلیلی نشان می دهد که شار گردان استاتور و شار گردان روتور در شکاف هوایی نیز هم سرعت بوده و همزمانی بین آنها برقرار می باشد.

آشنایی با انواع منابع جریان مستقیم

باتری ها یکی از منابع تامین انرژی الکتریکی هستند که انرژی شیمیایی را به الکتریکی تبدیل می کنند. پیل های خشک و تر نمونه ای از باتری ها هستند که در چراغ قوه و اتومبیل ها مورد استفاده قرار می گیرند. با وجود اینکه واژه های پیل و باتری به طور معمول به جای هم مورد استفاده قرار می گیرند اما از لحاظ تکنیکی با یکدیگر متفاوت هستند.

سنجش و انواع آن

برای اندازه گیری کمیت های مختلف می توان از دو روش مستقیم و غیرمستقیم استفاده کرد. در صورتی که کمیت مجهول به وسیله یک دستگاه اندازه گیری شود و مقدار آن به وسیله نشان دهنده دستگاه مشخص شود این روش را اندازه گیری مستقیم می گویند.