توضیحاتی درباره پمپ های جابه جایی مثبت



پمپ های جابه جایی مثبت دراای انواع گوناگونی بوده که از جمله آنها می توان به پمپ های پریستالتیک یا دیافراگمی اشاره داشت. این نوع پمپ ها به دلیل طراحی منحصر به فردی که دارند عملا فاقد آب بند بوده و در نتیجه به آب بندی شافت نیازی نخواهند داشت. ضمن اینکه نشتی محصول نیز در این نوع پمپ ها در حد صفر است. اگرچه امروزه انواع مختلفی از پمپ های سانتریفیوژ در دسترس می باشد اما این گونه پمپ ها نیز دارای محدودیت ها و کاستی هایی می باشند. در واقع می توان گفت که عدم نیاز ذاتی برخی از انواع پمپ های جابه جایی مثبت به نشت بندی، این پمپ ها را به راه حل ساده تری تبدیل کرده است. از جمله پمپ های سانتریفیوژ باید به پمپ های کفکش اشاره کرد که در دسته الکتروپمپ های مستغرق سانتریفیوژ قرار می گیرند. از بهترین انواع این نوع پمپ ها می توانم پمپ کفکش توان و پمپ کفکش راد را نام برد.


در پمپ های جابه جایی مثبت، ظرفیت به طور مستقیم با سرعت در اتباط بوده و بر اساس آن تغییر می کند و از اختلاف فشار یا هد مستقل می باشد. ظرفیت پمپ برای پمپ های جابه جایی مثبت مستقل از اختلاف فشار می باشد در حالی که در پمپ های گریز از مرکز به اختلاف فشار (هد) وابسته می باشد.

در بیشتر پمپ های جابه جایی مثبت، پدیده Slip (برگشت) وجود دارد، بدین معنی که نشتی از سمت فشار بالا به به سمت فشار پایین پمپ جریان می یابد. این پدیده موجب خواهد شد که پمپ در اختلاف فشارهای بالاتر، دبی پایین تری را تحویل دهد. میزان Slip به طور عمده از یک پمپ جابه جایی مثبت تا یک پمپ دیگر متغیر بوده و به پارامترهایی چون اختلاف فشار پمپ، ویسکوزیته مایع و لقی های داخلی وابسته است. بیشتر پمپ های جابه جایی مثبت در معرض نشتی فزاینده برگشتی به قسمت مکش (به علت سایش، مانند آنچه برای پمپ های سانتریفیوژ رخ می دهد)، قرار نخواهند گرفت. اگرچه برخی از انواع آن، درصد بسیار ناچیزی از Slip را نشان می دهند. وجود این عوامل، برخی از انواع پمپ های جابه جایی مثبت را برای کاربردهای اندازه گیری که در آنها کنترل دقیق میزان دبی جریان (مثلا برای یک ماده شیمیایی گران قیمت) باید وجود داشته باشد ایده آل می سازد. برای مثال می توان از فرآیند تصفیه آب با کلر نام برد. توجه کنید که پمپ های گریز از مرکز را می توان برای کنترل دقیق نیز استفاده کرد ولی باید به یک حلقه کنترلی که جریان را اندازه گیری کرده و سپس تنظیم شیر کنترل سیستم را انجام می دهند متکی باشند. پمپ های رفت و برگشتی را می توان رایج ترین نوع پمپ های جابه جایی مثبت دانست که در کاربردهای اندازه گیری مورد استفاده قرار می گیرند. اگرچه از انواع دیگری مانند پمپ های پریستالتیکی نیز می توان برای چنین کاری استفاده کرد.

با استفاده از یک پمپ سانتریفیوژ می توان نیاز به وجود یک روند ثابت نرخ جریان (در حالی که فشار سیستم به طور گسترده ای متغیر است) را پاسخ داد. با این وجود، این موضوع به طور معمول نیاز به یک سیستم کنترل فیدبک، شامل اندازه گیری جریان و استفاده از شیر کنترلی اتوماتیک جهت حفظ جریان ثابت دارد. با این وجود، استفاده از یک پمپ جابه جایی مثبت احتمالا راه حل ساده تری خواهد بود، زیرا در زمانی که ویژگی های مایع و همچنین سرعت و اندازه یک پمپ جا به جایی مثبت مشخص شود؛ پمپ نرخ جریان تقریبا ثابتی را بدون توجه به فشار سیستم ارائه می دهد. ضمنا برای پمپاژ مایعاتی که همراه گاز نیستند نیز بسیاری از انواع پمپ های جابه جایی مثبت وجود دارند که گزینه های مناسب تری نسبت به پمپ های گریز از مرکز به شمار می روند. از جمله مشخصات هیدرولیکی پمپ های جابه جایی مثبت این است که پمپ در کنار ارائه نرخ جریان ثابت (البته در صورتی که پمپاژ در سرعتی ثابت انجام شود) به تولید فشار در قسمت خروجی نیز ادامه خواهد داد. این موضوع بدین معنی می باشد که اگر شیری در پایین دست پمپ به صورت اتفاقی بسته شود، پمپ همچنان به ایجاد فشار ادامه می دهد. در این حالت معمولا یکی از چند حالت در نظر گرفته شده برای جلوگیری از آسیب رسیدن به پمپ اتفاق می افتد.


مقاله مرتبط


پمپ چیست؟

به بیان ساده پمپ ماشینی است که برای حرکت دادن سیال از طریق سیستم لوله کشی و بالا بردن فشار آن استفاده می شود.

طبقه بندی پمپ ها

با توجه به عملکرد، شرایط سرویس دهی، جنس مواد سازنده و ...، شیوه های مختلفی برای طبقه بندی پمپ ها وجود دارد. انجمن صنعت پمپ سازی ایالات متحده، موسسه هیدرولیک، پمپ را به شکل زیر طبقه بندی کرده است. این نوع طبقه بندی پمپ ها به صورت زیر می باشد:

انواع اصلی پمپ های رفت و برگشتی

پنج نوع اول (پره ای لغزشی (کشویی)، روتور سینوسی، با پروانه ای انعطاف پذیر، با لوله انعطاف پذیر، حفره پیش رونده)، پمپ های روتاری تک روتوره هستند. پنج نوع بعدی (دنده ای خارجی، دنده ای داخلی، لوب گردشی، Circumferential Pump، Multiple Screw) نیز پمپ های دوار چند روتوره می باشند. سه مورد آخر (پیستونی، پلانجری، دیافراگمی) نیز جز پمپ های رفت و برگشتی به شمار می روند.

پمپ های جا به جایی مثبت

محفظه دیفیوزر دارای چندین آب شکن است که در فواصل مساوی در اطراف پروانه قرار گرفته اند در حالی که در محفظه حلزونی تکی فقط یک آب شکن وجود دارد. مزیت اصلی که طراحی محفظه دیفیوزری این است که به تعادل نزدیک نیروهای شعاعی، کاهش انحراف شفت و از بین بردن نیاز به یاتاقان شعاعی منجر خواهد شد.